Een werkbank met lades begint met een goede onderkast. Deze is 60 cm breed, 87,1 cm hoog en 60 cm diep, in 18 mm berken multiplex met een achterwand van 6 mm. Er komt een werkblad op dat je zelf kiest; dat staat niet in de zaaglijst. Zet er twee of drie naast elkaar voor een lange werkbank.
De hoogte: polshoogte
Een gangbare vuistregel voor de hoogte van een werkbank is polshoogte: sta rechtop met je armen langs je lichaam en meet van de vloer tot je pols (Fine Woodworking, Bosch). Wie veel schaaft, werkt lager; wie fijn zaagt of snijdt, hoger. De werktafel Festool MFT/3 is 900 mm hoog. Deze kast is 871 mm; met een massief beuken timmerpaneel van 26 mm uit de bouwmarkt (Gamma) kom je op 897 mm, met een keukenwerkblad van 38 mm (Gamma) op 909 mm. Is jouw pols hoger of lager, verander dan de hoogte van de kast in de kastontwerper.
Vier laden op het 32-mm-raster
Het 32-mm-systeem is de standaard van de kastenbouw: gaten van 5 mm om de 32 mm, de eerste rij 37 mm van de voorkant (Wikipedia, Festool). Vrijwel al het beslag past daarop. Deze kast legt de laden op plekken van 128 mm, vier keer 32. Een lade is 1 of 2 plekken hoog; het front is de plek min 3 mm voeg, dus 125 of 253 mm. Keukenfabrikanten doen hetzelfde met hun eigen maat: Nobilia deelt een korpus van 720 mm in plekken van 144 en maakt fronten van 141, 285 en 573 mm.
- Bovenaan twee lage laden van één plek, voor schroeven, bits en meetgereedschap.
- Onderaan twee hoge laden van twee plekken, voor machines en koffers.
Omdat elke plek even hoog is, zitten de rails van alle laden op een vast ritme. Een hoge lade vervang je later door twee lage zonder te meten.
De afstandslat: rails zonder meten
De zaaglijst heeft een afstandslat van 550 × 82,3 mm. Dat is een plek van 128 mm min de hoogte van de rail, 45,7 mm (de hoogte van een gangbare kogelgeleider, zoals de Accuride 3832). Schroef de onderste rail vast, leg de lat erop tegen de zijwand en zet de volgende rail op de lat: die staat dan precies 128 mm hoger en over de hele lengte evenwijdig. Dat laatste is waar het om gaat, want geleiders moeten evenwijdig zitten, horizontaal en verticaal (Accuride). Is jouw rail niet 45,7 mm hoog, zaag de lat dan op 128 min de hoogte van je rail. De lat is een eigen mal, geen fabrieksonderdeel.
Bovenregels in plaats van een dicht blad
Een onderkast waar een werkblad op komt heeft meestal geen dicht bovenblad (The Handyman's Daughter). Twee regels van 100 mm breed, voor en achter, houden de zijkanten bovenin op afstand, en door die regels schroef je het werkblad van onderaf vast. Fine Homebuilding gebruikt bij ingebouwde onderkasten een regel van 4 inch, ongeveer dezelfde maat. Wil je de kast zonder werkblad gebruiken, kies dan in de kastontwerper een dicht blad.
Achterwand en sokkel
Regels houden de kast niet haaks; een plaat achterop wel. Een plaat neemt de krachten in zijn vlak op, zoals een beplate wand (APA), en een rug van latten is niet stijf genoeg (Fine Woodworking). Daarom heeft deze kast een achterwand van 6 mm, op de achterkant geschroefd. Voor laden telt dat extra: een scheve kast zet de rails uit het lood.
De sokkel is 100 mm hoog en ligt 60 mm terug, zodat je met je voeten onder de kast staat en dichter bij het blad werkt. In Duitse keukens is 50 tot 60 mm voetruimte gangbaar (Lieblingsküchen); een bron voor werkbanken hebben we niet gevonden, maar je staat er net zo aan als aan een aanrecht. De onderplaat loopt door over de hele breedte en diepte, de zijkanten staan erop en de sokkel zit eronder: een voorlijst, twee zijsokkels die 60 mm korter zijn, en daarachter een regelwerk van ruw vuren dat de kast draagt. Dat regelwerk (5 regels 46 × 100 mm) zet de kastontwerper in de afkortlijst, niet in de zaaglijst.
Zet de kast vast. Een kast met laden kantelt eerder dan hij lijkt als een volle lade uit staat, en meubels met laden horen verankerd tegen kantelen (Anchor It). Schroef het werkblad door de bovenregels vast en de kast aan de muur of aan de buurkast. De kastontwerper meldt het ook onder Stabiliteit.
Wat heb je nodig
- 4 paar ladegeleiders van 550 mm, volledig uittrekbaar, ongeveer 45 mm hoog.
- Ruw vuren voor het regelwerk onder de sokkel (in de afkortlijst) en muurankers passend bij je muur.
- Excenters en deuvels voor de romp, en 4 grepen; de kastontwerper telt ze in Wat heb ik nodig.
- 18 mm berken multiplex en 6 mm multiplex voor de achterwand en de ladebodems (zie de zaaglijst).
- Een werkblad, bijvoorbeeld een massief beuken timmerpaneel of een keukenwerkblad. Dat staat niet in de zaaglijst.
Kogelgeleiders van 550 mm liggen in de bouwmarkt, bijvoorbeeld de Hettich Type E bij Gamma en Karwei (max. 45 kg per set); het huismerk van de bouwmarkt volstaat ook. Een geleider van 550 mm vraagt minstens 554 mm binnendiepte (Hettich, Hornbach); deze kast is 600 mm diep, dus dat past ruim. De laden zelf zijn 590 mm lang.
Afmetingen
- Buitenmaat: 60 × 87,1 × 60 cm (breedte × hoogte × diepte), zonder werkblad
- Sokkel 100 mm hoog, 60 mm terug, onder een doorlopende onderplaat
- Vier laden op plekken van 128 mm: fronten 125, 125, 253 en 253 mm
- 18 mm berken multiplex, achterwand en ladebodems 6 mm
Paneelmaten (zaaglijst)
| Onderdeel | Maat (mm) | Aantal | Materiaal | Dikte |
|---|---|---|---|---|
| Zijkant | 753 × 600 | 2 | Multiplex (berken) | 18 mm |
| Bovenregel voor | 564 × 100 | 1 | Multiplex (berken) | 18 mm |
| Bovenregel achter | 564 × 100 | 1 | Multiplex (berken) | 18 mm |
| Onderplaat | 600 × 600 | 1 | Multiplex (berken) | 18 mm |
| Achterwand | 600 × 771 | 1 | Multiplex (berken) | 6 mm |
| Sokkel | 564 × 100 | 1 | Multiplex (berken) | 18 mm |
| Zijsokkel | 540 × 100 | 2 | Multiplex (berken) | 18 mm |
| Ladefront | 594 × 125 | 2 | Multiplex (berken) | 18 mm |
| Lade-zijwand | 590 × 83 | 4 | Multiplex (berken) | 18 mm |
| Lade-achterwand | 503 × 83 | 2 | Multiplex (berken) | 18 mm |
| Ladebodem | 503 × 572 | 4 | Multiplex (berken) | 6 mm |
| Ladefront | 594 × 253 | 2 | Multiplex (berken) | 18 mm |
| Lade-zijwand | 590 × 211 | 4 | Multiplex (berken) | 18 mm |
| Lade-achterwand | 503 × 211 | 2 | Multiplex (berken) | 18 mm |
| Afstandslat | 550 × 82,3 | 1 | Multiplex (berken) | 18 mm |
Open dit project in de kastontwerper via de knop hieronder. Je ziet de kast in 2D en 3D, met de zaaglijst, het zaagschema en Wat heb ik nodig. Liever zelf bewaren? Download het projectbestand en open het via Openen › Project laden.
Wat de kastontwerper doet
Kies bij de laden de verdeling Raster; dan is elke lade 1, 2 of 3 plekken hoog en ruilen laden van dezelfde hoogte van plek. Bij de bovenkant kies je Bovenregels of een dicht blad, bij de sokkel de Terugligging. De bouwhandleiding boort de gaten voor de rails op elke plek, ook waar nu geen lade begint, en zet de rails met de afstandslat. De kast staat ook als kasttype Werkbankkast in de galerij.
Veelgestelde vragen
Hoe hoog moet een werkbank zijn?
Een gangbare vuistregel is polshoogte: sta rechtop met je armen langs je lichaam en meet van de vloer tot je pols. Fine Woodworking en Bosch geven die regel. Voor de meeste mensen komt dat rond 90 cm uit. Pas de hoogte van de kast aan en tel de dikte van je werkblad erbij op.
Kan ik een lade later verplaatsen of splitsen?
Ja, dat is het voordeel van het raster. Alle plekken zijn 128 mm hoog en de gaten voor de rails zitten op elke plek. Een hoge lade van twee plekken ruil je voor twee lage, zonder in de gebouwde kast te boren. De bouwhandleiding boort de gaten voor alle plekken meteen mee.
Kan de kast breder, bijvoorbeeld onder een werkbank van 2 meter?
Ja. Zet er meerdere kasten naast elkaar onder één werkblad, of maak de kast breder in de kastontwerper; de laden, bovenregels en de zaaglijst lopen mee. Voor brede laden kun je in de kastontwerper een dikkere ladebodem kiezen.